Mua đất không có lối đi ở Long Thành: quyền về lối đi qua theo Bộ luật Dân sự

Anh nhắm được một lô đất giá mềm ở Long Thành, nhưng trong lòng vẫn gợn một câu hỏi: đất này vào bằng đường nào? Nhiều lô vườn, lô nông nghiệp phía trong nhìn rất đẹp, giá rất hợp, chỉ thiếu đúng một thứ là lối đi hợp pháp. Tôi gặp không ít trường hợp mua xong mới vỡ lẽ đất bị vây bọc bốn phía, muốn ra đường công cộng phải đi nhờ qua đất người khác. Đây là rủi ro tôi muốn anh nắm thật kỹ trước khi xuống tiền.

1. Đất bị vây bọc là gì và luật bảo vệ anh thế nào?

Đất bị vây bọc là thửa đất bị các bất động sản của chủ khác bao quanh, không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng. Bộ luật Dân sự 2015 Điều 254 quy định rõ: chủ sở hữu bất động sản bị vây bọc có quyền yêu cầu chủ bất động sản vây bọc dành cho mình một lối đi hợp lý trên phần đất của họ. Nghĩa là pháp luật không bỏ rơi anh khi đất không có đường vào.

Nhưng anh lưu ý một điều quan trọng. Người được dành lối đi phải đền bù cho chủ bất động sản chịu lối đi, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác. Quyền thì có, nhưng không miễn phí. Anh được luật cho quyền yêu cầu, còn chuyện trả bao nhiêu, đi ở đâu thì vẫn phải thương lượng.

2. Lối đi mở ở đâu, rộng bao nhiêu, ai quyết định?

Theo Điều 254, lối đi được mở trên bất động sản liền kề nào được coi là thuận tiện và hợp lý nhất, có tính đến đặc điểm cụ thể của địa điểm, lợi ích của bất động sản bị vây bọc và thiệt hại gây ra là ít nhất cho bất động sản có mở lối đi. Vị trí, chiều dài, chiều rộng, chiều cao của lối đi do các bên tự thỏa thuận.

Nếu không thỏa thuận được thì sao? Khi có tranh chấp, các bên yêu cầu Tòa án hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định. Tôi nói thẳng: đưa nhau ra tòa vì một lối đi là chuyện mất thời gian, tốn tiền và tổn hại quan hệ hàng xóm. Tốt nhất là chốt rõ ngay từ đầu, bằng văn bản.

3. Quyền lối đi có theo đất khi sang tên không?

Quyền về lối đi qua thuộc nhóm quyền đối với bất động sản liền kề, quy định tại Bộ luật Dân sự 2015 từ Điều 245 đến Điều 256. Điểm anh cần nhớ: quyền này gắn với bất động sản, không gắn với một người cụ thể. Theo Điều 247, khi bất động sản được chuyển nhượng thì quyền đối với bất động sản liền kề cũng chuyển theo. Người mua sau vẫn được hưởng.

Quyền này chấm dứt trong các trường hợp quy định tại Điều 256, chẳng hạn khi bất động sản không còn bị vây bọc nữa. Vì vậy, khi anh mua đất đã có lối đi được ghi nhận hợp pháp, quyền đó đi theo thửa đất về tay anh. Ngược lại, nếu chỉ là đi nhờ bằng miệng thì anh không có gì bảo đảm.

4. Trước khi mua đất không có lối đi ở Long Thành, cần kiểm tra gì?

Thực tế ở Long Thành, nhiều lô đất vườn và nông nghiệp phía trong không có đường vào pháp lý, chỉ đi nhờ trên đất hàng xóm nhiều năm. Người bán thường nói nhẹ nhàng rằng đường vào thoải mái, nhưng trên giấy tờ lại không có gì. Mua xong mới phát hiện bị vây bọc, anh sẽ phải thương lượng đền bù lối đi, và giá trị cũng như thanh khoản của lô đất giảm hẳn.

Vì vậy, trước khi đặt cọc, anh hãy kiểm tra lối đi một cách bài bản. Dưới đây là bảng các việc cần làm mà tôi luôn khuyên khách rà soát.

Tôi khuyên anh làm đủ các bước trên, đừng tin vào lời hứa miệng về đường vào. Một lối đi được ghi rõ trên giấy tờ, có công chứng, có trong hợp đồng, sẽ bảo vệ anh và cả người mua lại sau này. Bài viết này chỉ để anh tham khảo những nguyên tắc chung theo Bộ luật Dân sự 2015; từng thửa đất ở Long Thành mỗi hoàn cảnh một khác. Nếu anh cần người soi kỹ hồ sơ pháp lý, kiểm tra lối đi trước khi mua, hoặc ký gửi mua bán nhà đất Long Thành, chúng tôi sẵn sàng đồng hành cùng anh từ khâu kiểm tra đến khi hoàn tất sang tên.

Đọc thêm

Cách đọc bản đồ địa chính Long Thành: số tờ, số thửa, loại đất và diện tích từng mảnh
Cách đọc bản đồ địa chính, số tờ số thửa để xác định thửa giáp đường. Lộ giới, chỉ giới đường đỏ, chỉ giới xây dựng đất Long Thành: phân biệt để không mất phần đất xây dựng
Phân biệt lộ giới, chỉ giới đường đỏ, chỉ giới xây dựng khi mua đất. 5 điều kiện để thửa đất đủ pháp lý chuyển nhượng ở Long Thành: checklist trước khi xuống tiền
5 điều kiện để đất đủ pháp lý chuyển nhượng.